Robotchirurgie

 "Robotchirurgie" is een vorm van laparoscopie waarbij de robot tussen de chirurg en de patiënt komt te staan. De chirurg zit achter een console waar hij via de camera een driedimensionaal zicht krijgt van het operatiegebied. Met zijn handen bedient de chirurg joysticks. Deze bewegingen worden door de robot omgezet naar handelingen in de patiënt. Door het driedimensionaal zicht, de mogelijkheid tot extra vergroting van het beeld, de multifunctionele instrumenten die een grotere bewegingsvrijheid en manipulatie mogelijk maken, het verdwijnen van fysiologische tremor en de ergonomische houding voor de chirurg ontstaat de ideale operatiesituatie.

Vanaf 2007 beschikt het Urologisch Centrum Kortrijk van een Da Vinci S(HD)-Robot. Sinds 2016 beschikt men over een meer geavanceerd toestel, Da Vinci Xi.

1. Kenmerken Da Vinci robot

Het da Vinci systeem bestaat uit verschillende onderdelen:Afbeeldingsresultaat voor da vinci Xi

  • De patiëntenkar met vier mechanische robotarmen die rond de patiënt zijn opgesteld. Eén arm draagt de driedimensionale camera, aan de drie andere worden chirurgische instrumenten bevestigd. De vier robotarmen staan onder het commando van de chirurg. Een assistent en verpleegkundige bevinden zich naast de robot en de patiënt. Hun uiterst belangrijke taak bestaat erin om de robot steriel aan te kleden, te helpen installeren, de instrumenten in en uit de patiënt te brengen en de bewegingen van de armen en de camera buiten het lichaam te beheren. Daarenboven moeten zij onder meer weefsels aan de kant houden, bloed en vocht wegzuigen en chirurgische vaatclips plaatsen.

 

  • De console of het bedieningspaneel voor de chirurg op enkele meters van de patiënt. Hij kijkt in een binoculair objectief dat hem een driedimensionaal beeld van het operatieveld en dus perfect dieptezicht biedt. Hij houdt zijn duimen en wijsvingers op twee hendels of ‘joysticks' die de robotinstrumenten bedienen. Dit systeem vertaalt onmiddellijk en heel precies de handelingen die de vingers, de handen en de polsen van de chirurg uitvoeren, naar de instrumenten in het lichaam van de patient.

 

Deze toegenomen ergonomie tegenover de klassieke laparoscopie (waarbij de chirurg tijdens heel de ingreep recht staat en de procedure schuinkijkend of omhoogkijkend naar een tweedimensionale monitor uitvoert, terwijl hij relatief starre en in rotatie beperkte instrumenten moet bedienen) maakt het mogelijk om precieze en langdurige ingrepen zonder vermoeidheid uit te voeren, hetgeen bijdraagt tot betere resultaten.

 

  • De ‘Endowrist®'-instrumenten, die via de poorten in het lichaam van de patiënt komen en vastgemaakt zijn aan de robotarmen. De instrumenten hebben elk een heel specifieke functie (dissectieklem, schaar, naaldvoerder, grijptang,...). Ze zijn gekenmerkt door een pols- en ellebooggewricht, waardoor ze zeven bewegingsvrijheden hebben (rotatie tot 570°) en daardoor veel handiger zijn dan de klassieke laparoscopie-instrumenten. De bewegingen zijn ook fijner en lichte trillingen van de hand worden door het systeem uitgefilterd.

 

  • De 3D-camera, die in combinatie met de hoogresolutie (HD of ‘high definition') 3D-videotoren een perfect driedimensionaal beeld bezorgt. Het gerealiseerde dieptezicht is onmogelijk met de traditionele laparoscopische camera's. Daarenboven kan het bekomen beeld van het operatieveld in real time gemanipuleerd worden (vergroten tot maximum factor 15), hetgeen een zeer fijne precieze dissectie toelaat van bijvoorbeeld de zenuwen (neurovasculaire bundels) die verantwoordelijk zijn voor de erecties.

 

2. Voordelen voor de patiënt:

De Robot-geassisteerde chirurgie biedt een tal van voordelen tegenover open chirurgie en traditionele laparoscopie:

  • Aanzienlijk minder pijn
  • Minder bloedverlies
  • Minder littekens
  • Sneller herstel
  • Snellere terugkeer naar normale dagelijkse activiteiten

 

Bij Da Vinci Prostatectomie worden 6 kleine incisies gemaakt in de onderbuik. Littekens zijn veel kleiner en er is een sneller herstel in vergelijking met open prostatectomie.

 

 

 

 

3. Toepassingen in het Urologisch Centrum Kortrijk:

  • Verwijdering van de prostaat of prostatectomie
  • (Gedeeltelijke) verwijdering van de nier of nefrectomie
  • Verwijdering van de blaas of cystectomie
  • Pyeloplastie
  • Prolapsie

 

 Lees artikel in Acta Groeninge (pg11-13)